Jak działa ustawowy mechanizm zadatku?
Jeżeli strony nie ustaliły inaczej i nie wynika inaczej ze zwyczaju, art. 394 Kodeksu cywilnego przewiduje przy niewykonaniu umowy przez jedną stronę możliwość odstąpienia przez drugą bez dodatkowego terminu. Strona może zachować otrzymany zadatek albo żądać podwójnej kwoty, jeśli go wpłaciła. To nie jest reguła, że każda rezygnacja automatycznie oznacza zapłatę podwójnej sumy.
Kiedy zadatek podlega zwrotowi?
Przy rozwiązaniu umowy zadatek podlega zwrotowi, a obowiązek zapłaty podwójnej kwoty odpada. Ustawa przewiduje też rozliczenie zwrotem, gdy za niewykonanie nie odpowiada żadna ze stron albo odpowiadają obie. Odmowa kredytu nie ma jednego automatycznego skutku w każdej sprawie: znaczenie mają ustalenia umowy, okoliczności i odpowiedzialność za niewykonanie.
Zaliczka i treść umowy
Zaliczka jest wpłatą na poczet świadczenia i nie uruchamia sama mechanizmu zatrzymania lub podwojenia z art. 394. Gdy transakcja nie dochodzi do skutku, ustal podstawę zwrotu oraz ewentualne inne roszczenia. W umowie nazwij wpłatę, określ termin, rachunek, warunki finansowania i zasady rozliczenia. Tytuł przelewu powinien odpowiadać uzgodnieniom, ale nie naprawia niejasnej umowy.
Sprawdź po kolei
Zaznaczenia służą do pracy na tej stronie i nie są zapisywane.
Częste pytanie
Czy zadatek musi wynosić 10% ceny?
Nie ma uniwersalnej ustawowej stawki 10% dla każdej takiej umowy. Kwotę i mechanizm rozliczenia trzeba uzgodnić, biorąc pod uwagę ryzyko i treść umowy.
Źródła i zakres informacji
Materiały sprawdzono 25 września 2026 r. Przykłady i lista pytań są opracowaniem redakcji. Tekst pomaga przygotować dokumenty; nie rozstrzyga stanu prawnego konkretnej nieruchomości.